‘The Look of Silence’ (Joshua Oppenheimer)   Leave a comment

the look of silence

Voor de tweede week op rij waagden we ons aan een documentaire. Dit keer eentje waarvan we de voorloper ‘The Act of Killing’ (2012) ook al zagen. Ruim tien jaar deed regisseur Joshua Oppenheimer onderzoek naar de massamoorden die in 1965 in Indonesië plaatsvonden. Door lange gesprekken te voeren met de oud-militairen die in een jaar tijd één miljoen vermeende ‘communisten’ uitroeiden, vergaarde Oppenheimer een weerzinwekkend inzicht in de psyche van de moordenaars waaruit de documentaire ‘The Act of Killing’ voortvloeide. Twee jaar later kwam de documentairemaker met een nieuw hoofdstuk. Dit keer worden niet de moordenaars gevolgd, maar de nabestaanden van hun slachtoffers. De jongste zoon, Adi, vraagt zich nu af hoe hij zijn kinderen in een samenleving kan opvoeden waar overlevenden worden geterroriseerd tot stilte en de moordenaars tot helden. Op zoek naar antwoorden, besluit hij elk van de overgebleven moordenaars die betrokken waren bij de moord op zijn broer, te confronteren. Dat levert soms beklemmende inzichten op. Hiervoor wordt trouwens een mooie metafoor opgevoerd. Adi, opticien van opleiding, gaat bij de mensen langs om hun ogen te testen. En passant vraagt hij over de gebeurtenissen van 40 jaar eerder. Is hun blik op de gruwel van toen helderder geworden of blijft alles eerder troebel? De moordenaars van Adi’s oudere broer Ramli (die hijzelf nooit heeft gekend) lopen nog steeds vrij rond, in hetzelfde dorp notabene. Adi zag pas na de massamoorden het levenslicht. Een poging van zijn moeder om na het verlies van haar eerste zoon de leegte op te vullen met een nieuw kind. Die moederrol heeft haar nog aardig op de been gehouden. Helaas kan niet hetzelfde worden gezegd van zijn vader, die na de dood van zijn zoon compleet de weg kwijtraakte. Oppenheimer gaat empathisch te werk door te tonen hoe de oude, broodmagere man uit zijn rolstoel moet worden geholpen om gewassen te worden door zijn vrouw, maar het maakt de beelden niet minder schrijnend. De confrontatie tussen Adi en de daders is bewonderenswaardig: in rustige en open gesprekken komen de vaak lugubere details naar boven. Adi blijft er ogenschijnlijk rustig onder, slechts heel af en toe zien we bij hem emotie. De reacties bij de daders lopen uiteen van vijandig tot trots, van een verdedigende stelling tot totale onverschilligheid. Jammer dat er niemand openlijk een mea culpa slaat en de daden van destijds veroordeeld. Misschien moeten we het maar als een hoopgevend signaal beschouwen dat Adi alles uiteindelijk een plaats heeft kunnen geven in zijn leven. Een trailer kan je hier terugvinden.

Posted 08/06/2015 by ambijans in Film

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers op de volgende wijze: